لوله گالوانیزه چیست؟
لوله گالوانیزه، نوعی لوله فولادی یا لوله آهنی است که طی فرایند گالوانیزاسیون، به پوششی از روی آغشته میشود که نتیجه آن افزایش دوام و استحکام این محصول در برابر زنگزدگی و خوردگی است، بر همین اساس میتوان گفت قیمت لوله گالوانیزه نسبت به سایر لولههای فولادی بالاتر است.
مشخصات فنی لوله گالوانیزه
لوله گالوانیزه فولادی که عمدتا از ورق فولادی تولید میشود، در قطرهای متنوعی عرضه میگردد که عمدتا بین 0.5 تا 8 اینچ متغیر است و رایجترین ضخامتهای این محصول هم شامل لوله گالوانیزه 2، 2.5 و 3 میلیمتر است. گفتنی است لولههای گالوانیزه به طور استاندارد 6 متری تولید میشوند و وزن هر شاخه از آن با توجه به ضخامت و قطر لوله متغیر خواهد بود.
استاندارد تولید لوله گالوانیزه
لوله گالوانیزه فولادی عمدتا براساس استانداردهای ملی و استانداردهای بینالمللی تولید و عرضه میشود، گفتنی است استاندارد تولید لوله معیاری برای تضمین کیفیت و قیمت لوله گالوانیزه است که شامل موارد زیر است.
- ASTM A53/A53M: مشخصات فنی لوله گالوانیزه براساس این استاندارد است که در ایالات متحده آمریکا استفاده میشود.
- ASTM A123/A123M: به ضخامت پوشش لوله گالوانیزه ارتباط دارد.
- BS EN 10240: این استاندارد مربوط به ابعاد، ضخامت دیواره و خواص مکانیکی لوله گالوانیزه است که در بریتانیا کاربرد دارد.
- DIN 2440 و DIN 2441: استاندارد آلمان است که به مشخصات فنی لوله گالوانیزه ارتباط دارد.
- استاندارد ملی ISIRI
انواع لوله گالوانیزه فولادی
لولههای گالوانیزه براساس روش تولید و نحوه گالوانیزاسیون انواع مختلفی دارد که شامل گالوانیزه گرم و گالوانیزه سرد میشود. بر همین اساس میتوان ویژگیها و مشخصات مختلفی را برای لوله گالوانیزه گرم و لوله گالوانیزه سرد برشمرد.
- لوله گالوانیزه گرم: پوششدهی با دمای بالا گالوانیزه گرم نام دارد. در این روش ضخامتی بین 40 تا 120 میکرون از روی روی سطح لوله گالوانیزه شکل میگیرد که به افزایش طول عمر لوله فولادی بین 20 تا 25 سال میشود.لوله گالوانیزه گرم دارای ظاهری مات و کدر است و پوشش سطح آن نیز یکنواخت نیست، اگرچه لوله گالوانیزه گرم نسبت به لوله گالوانیزه سرد دوام و طول عمر بیشتری دارد اما عمدتا در صنایعی مانند لوله آب با ضخامت بالا، دکل مخابرات و دکل برق فشار قوی بیشترین کاربرد را دارد.
- لوله گالوانیزه سرد: در فرایند گالوانیزاسیون به روش سرد، از نمک روی استفاده میشود. لوله فولادی در محلولی از نمک روی غوطهور شده و به پوششی با ضخامت 20 میکرون روی آغشته میشود. لوله گالوانیزه سرد برخلاف لوله گالوانیزه گرم ظاهر براق و یکنواختی دارد که استفاده از آن را در صنعت خودروسازی، ساختمانسازی، لوزام خانگی و مبلمان متناسب میسازد.
اما باید گفت لوله گالوانیزه سرد آسیبپذیری بیشتری دارد و با توجه به ضخامت کم لایه روی، نسبت به خراشیدگی حساستر است و مقاومت کمتری درباربر خوردگی و زنگزدگی دارد.
رایجترین کاربردهای لوله گالوانیزه
همانطور که اشاره شد لوله فولادی با هدف افزایش مقاومت و طول عمر مفید لوله به روشهای مختلف گالوانیزه میشود که این امر دامنه کاربرد لوله گالوانیزه را نیز گستردهتر میکند.
در سطور بالا به شماری از کاربردهای لوله گالوانیزه براساس نوع آن پرداخته شد اما در ادامه به کاربردهای رایج این محصول در صنایع مختلف پرداخته میشود.
- انتقال آب و گاز
- ستون و نرده
- ساخت گلخانه
- ساخت گاردریل و محافظ
- حفاظ کابل برق
- خودروسازی
- ساختمانسازی
- لوزام خانگی و مبلمان
مزایا و معایب لوله گالوانیزه
استفاده از لوله گالوانیزه مانند هر محصول دیگری با مزایا و معایبی همراه است که در ادامه به شماری از آنها اشاره میشود.
- کاهش هزینه تعمیر و نگهداری
- افزایش عمر مفید لوله بین 20 تا 30 سال در محیطهای حساس
- مقاومت در برابر صدمات محیطی و خورندگی
- مقاومت دربرابر صدمات مکانیکی و سایش
- قابلیت بازیافت
علاوهبر مزایایی که برای لوله گالوانیزه برشمردیم، این محصول با معایب و نقاط ضعفی نیز همراه است. به عنوان نمونه لوله گالوانیزه امکان جوشکاری چندانی ندارد و عملیات جوشکاری بر روی این محصول موجب انتشار گازهای سمی میشود. همچنین نسبت به لولههای آهنی مقاومت کمتری دارد و در طولانی مدت رنگ ظاهری آن کدر میشود.
از دیگر معایب لوله گالوانیزه زبری پوشش سطح لوله است که در برخی مواقع به رسوب و گرفتگی لوله منجر میشود همچنین قرار گرفتن لولههای گالوانیزه در معرض دمای بالا موجب پوسته پوسته شدن این محصول میشود.
عوامل موثر بر قیمت لوله گالوانیزه
قیمت لوله گالوانیزه هم مانند غالب مقاطع فولادی تحت تأثیر مؤلفههای متعددی قرار دارد که برخی از این عوامل روانی و برخی دیگر حقیقی است. مهممترین عواملی که در تعیین و محاسبه قیمت لوله گالوانیزه نقش دارند شامل موارد زیر است.
- قیمت مواد اولیه و نوع مواد اولیه
- ضخامت و قطر لوله گالوانیزه
- روش تولید و نحوه گالوانیزاسیون
- کارخانه سازنده
- طول و وزن شاخه هر شاخه لوله
- هزینه حمل و نقل
- سیاستهای دولت
- نوسانات نرخ ارز
- نحوه خرید و تناژ خرید لوله گالوانیزه
هنگام خرید لوله گالوانیزه باید چند نکته کلیدی را متناسب با نیاز پروژه مدنظر قرار دهید. توجه به کیفیت و قیمت لوله گالوانیزه، با در نظر داشتن کاربرد و هزینههای مالی و اقتصادی آن، حائز اهمیت است از همین رو ضروری است برای تجربه خرید مطمئن و صحیح به قطر و ضخامت لوله؛ نوع پوشش گالوانیزه و ضخامت پوشش؛ نوع کاربرد، استاندارد تولید، کیفیت پوشش روی، ضخامت لوله، وزن لوله، مشخصات فنی، سلامت ظاهری و فیزیکی لوله گالوانیزه توجه کنید. با این حال دریافت مشاوره از کارشناسان فروش متخصص هنگام خرید لوله گالوانیزه، کمککننده خواهد بود.
علیرضا یوسفی